Izba Gospodarcza Blockchain i Nowych Technologii uzyskała od Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych dane dotyczące współpracy organu nadzorczego z sądami w sprawach o roszczenia wynikające z naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych. Odpowiedź z 2 listopada 2026 r. pokazuje, że przewidziane ustawą mechanizmy funkcjonują, jednak dostępne dane nie pozwalają ustalić, ile osób uzyskało odszkodowanie ani w ilu sprawach Prezes UODO skorzystał z możliwości wsparcia poszkodowanych.
Problem ma znaczenie także dla przedsiębiorców korzystających z zewnętrznych systemów księgowych, programów do fakturowania, usług chmurowych i narzędzi do obsługi klientów. Naruszenie bezpieczeństwa danych u dostawcy może rodzić obowiązki po stronie przedsiębiorcy jako administratora danych, a zarazem prowadzić do roszczeń osób fizycznych, których dane zostały naruszone.
Roszczeń odszkodowawczych na podstawie art. 82 RODO mogą dochodzić osoby fizyczne, w tym przedsiębiorcy występujący jako osoby, których dane dotyczą. Roszczenia samych przedsiębiorstw z tytułu szkód gospodarczych wymagają odrębnej oceny prawnej.
Co Izba sprawdziła?
2 października 2026 r. IGBiNT skierowała do Prezesa UODO wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący praktycznego stosowania art. 94–99 ustawy z 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych.
Przepisy te określają między innymi zasady wzajemnego informowania się sądów i Prezesa UODO, zawieszania postępowań, znaczenie prawomocnych rozstrzygnięć organu nadzorczego oraz możliwości udziału Prezesa UODO w postępowaniach cywilnych.
Izba wystąpiła również o udostępnienie stanowiska Ministerstwa Sprawiedliwości z 26 marca 2025 r. dotyczącego obowiązków informacyjnych sądów.
262 zawiadomienia o pozwach, 53 o prawomocnym zakończeniu postępowania.
Z odpowiedzi UODO wynika, że w latach 2018–2026 do Prezesa Urzędu wpłynęły 262 zawiadomienia sądów o wniesieniu pozwów w sprawach o roszczenia, o których mowa w art. 79 lub art. 82 RODO.
W 2025 r. odnotowano 71 takich zawiadomień. W 2026 r., według odpowiedzi z 2 listopada, również 71.
W tym samym okresie do UODO wpłynęły 53 zawiadomienia o prawomocnym orzeczeniu kończącym postępowanie.
Liczby te nie oznaczają jednak, że do polskich sądów wniesiono łącznie tylko 262 pozwy dotyczące RODO. Są to dane o zawiadomieniach otrzymanych przez urząd, a nie kompletna statystyka postępowań sądowych.
Nie można również przyjąć, że pozostałe sprawy nadal się toczą. UODO nie prowadzi wykazu pozwalającego powiązać wszystkie otrzymane zawiadomienia z późniejszymi rozstrzygnięciami.
Nie wiadomo, ile spraw dotyczyło odszkodowań i jak się zakończyły.
Urząd poinformował, że nie prowadzi ewidencji umożliwiającej wyodrębnienie spraw o odszkodowanie lub zadośćuczynienie na podstawie art. 82 RODO od innych roszczeń.
Nie gromadzi również statystyk pozwalających ustalić, ile powództw uwzględniono w całości lub części, ile oddalono, odrzucono albo zakończono w inny sposób.
UODO nie udostępnił Izbie kopii prawomocnych orzeczeń. Wskazał, że sądy nie zawsze przesyłają ich odpisy, a urząd nie prowadzi odpowiedniego wykazu. Przekazał natomiast zestawienie sądów i dat wybranych orzeczeń otrzymanych w latach 2024–2026, z zastrzeżeniem, że nie zawsze dysponuje informacją o ich prawomocności.
Oznacza to, że na podstawie danych gromadzonych przez UODO nie można obecnie ocenić skali skutecznego dochodzenia odszkodowań z art. 82 RODO przed polskimi sądami.
Prezes UODO nie skorzystał z uprawnień przewidzianych w art. 98 ustawy.
Art. 98 ustawy o ochronie danych osobowych umożliwia Prezesowi UODO, na określonych warunkach, wytoczenie powództwa na rzecz osoby, której dane dotyczą, albo wstąpienie do toczącego się postępowania cywilnego za zgodą powoda.
Z przekazanej Izbie informacji wynika, że od 2018 r. Prezes UODO ani razu nie skorzystał z tych uprawnień.
Izba otrzymała również dwa stanowiska stanowiące istotny dla sprawy pogląd Prezesa UODO w rozumieniu art. 99 ustawy.
Oba pochodzą z 2026 r. i zostały przedstawione w sprawach prowadzonych przez Sądy Okręgowe w Gdańsku i Poznaniu.
Dotyczą zgodności krajowych przepisów o retencji danych telekomunikacyjnych z prawem Unii Europejskiej, a nie dochodzenia odszkodowania za wyciek danych.
Wymiana informacji pomiędzy sądami i UODO
W odpowiedzi Izba uzyskała także informacje o praktyce stosowania art. 94 ust. 2 ustawy.
UODO wskazał, że przekazując informacje sądom, uwzględnia m.in. skargi wniesione przez powoda, prowadzone i zakończone postępowania administracyjne, zgłoszenia naruszeń ochrony danych dokonane przez pozwanego oraz postępowania wszczynane z urzędu.
Jednocześnie urząd nie prowadzi odrębnej ewidencji liczby takich informacji ani zawiadomień o zawieszaniu postępowań przez sądy na podstawie art. 95 ustawy.
Co wynika ze stanowiska Ministerstwa Sprawiedliwości?
Wraz z odpowiedzią UODO przekazał Izbie stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości z 26 marca 2025 r., dotyczące obowiązków informacyjnych sądów.
Ministerstwo opowiedziało się za ujednoliceniem praktyki zawiadamiania Prezesa UODO, wskazując jednocześnie, że jednolite formularze nie będą miały charakteru wiążącego bez odpowiedniej podstawy ustawowej.
W ocenie Ministerstwa obecne przepisy nie nakładają na sądy obowiązku przekazywania UODO kopii pozwów i prawomocnych orzeczeń. Zakres informacji przekazywanych w zawiadomieniach powinien wynikać z przepisów ustawy, a szczegółowe rozwiązania organizacyjne pozostają w gestii sądów.
Wnioski Izby
Uzyskane informacje pozwalają wskazać trzy problemy praktyczne.
Po pierwsze, możliwość udziału Prezesa UODO w postępowaniach cywilnych na podstawie art. 98 ustawy nie została dotychczas wykorzystana. Osoby dochodzące roszczeń nie powinny zatem zakładać, że organ nadzorczy podejmie za nie działania procesowe.
Po drugie, dane gromadzone przez UODO nie zapewniają pełnego obrazu postępowań dotyczących roszczeń z RODO. Brak informacji o rodzaju dochodzonych roszczeń i sposobie rozstrzygnięcia spraw ogranicza możliwość oceny praktycznego funkcjonowania art. 82 RODO w Polsce.
Po trzecie, w sprawach, w których równolegle toczy się postępowanie przed Prezesem UODO, szczególnego znaczenia nabiera prawidłowa wymiana informacji z sądem. Strony postępowania powinny we własnym interesie zadbać o przedstawienie istotnych dokumentów i informacji, niezależnie od ustawowych obowiązków sądu i organu nadzorczego.
Izba rozważy przygotowanie propozycji doprecyzowania art. 94 ustawy o ochronie danych osobowych, w szczególności określenia minimalnego zakresu zawiadomień przesyłanych przez sądy oraz zasad przekazywania zanonimizowanych orzeczeń.
Celem nie byłoby rozszerzanie zakresu ujawniania danych osobowych, lecz zapewnienie większej przejrzystości i możliwości oceny skuteczności istniejących mechanizmów ochrony prawnej.
Dokumenty źródłowe
Dane przedstawione w artykule pochodzą z odpowiedzi Prezesa UODO z 2 listopada 2026 r., znak DOA.0150.289.2026.AK.2, udzielonej na wniosek IGBiNT.
Dokumentacja obejmuje również stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości z 26 marca 2025 r. oraz dwa istotne poglądy Prezesa UODO z 2026 r.
Stan informacji: 4 listopada 2026 r.
Izba Gospodarcza Blockchain i Nowych Technologii (IGBiNT)